Jump to content

Akanfoɔ Mmɛ

Ɛfi Wikipedia
Wɔatwerɛ nsɛm wei ɛwɔ Asante kasa mu

Ɛbɛ wɔ nkyerɛaseɛ ahodoɔ pii. Ɛbi ne;

  • Ɛbɛ yɛ mpanin kasa a ɛmu dɔ yie,a yɛn nananom tetefoɔ nam wɔn nyansa ne nneɛma a ɛsii wɔn abrabɔ mu no ahyehyɛ de agya nkyirimma.Yɛde abɛbuo kyerɛ nsɛm bi a yɛpɛ sɛ yɛka ase, na yɛde si so dua ma nnipa te aseɛ pefee. Akanfoɔ gye to mu sɛ abɛbuo yɛ kasa aduruadeɛ a ɛma kasa no yɛ dɛ san nso yɛ hwam.
  • Ɛbɛ yɛ asɛm a wonim no yie,na ɛka nokorɛ anaa afotusɛm bi a ɛfa biribiara ho.
  • Ɛbɛ da adwene titire bi adi wɔ asɛm mu ma nteaseɛ ba.[1][2]

Mpɛn pii no, sɛ obi rebu bɛ a, ɛsɛ sɛ ɔhwɛ nneɛma mmiɛnsa ansa na wɔabu bɛ;

  • Ɔhwɛ asɛm a asi no ho.
  • Beaeɛ a wɔreka asɛm no.
  • Nnipa a wɔahyia hɔ a wɔretie asɛm no.[3]

Akanfoɔ Mmɛ Ahodoɔ

[sesa]
  • Ɛbɛ turodoo [4][5]
  • Asɛm sɛ-bɛ
  • Nnyeso-bɛ
  • Abɛbudeɛ

Berɛ A Akanfoɔ Bu Bɛ

[sesa]

Akanfoɔ nni bere pɔtee a wɔde bu bɛ. Na mmom sɛ asɛm ba a na wɔbu bɛ. Ɛno nti Akanfoɔ wɔ asɛm a wɔka sɛ; "sɛ asɛm mmaeɛ a wɔnmu bɛ".

Ɛbɛ So Mfasoɔ

[sesa]
  • Ɛma anigyeɛ, ɛnkanka berɛ a ɔmanfoɔ ahyia resi mmɛ ho akansie.[6]
  • Ɛma deɛ ɔrebu no nya obuo firi afoforɔ nkyɛn.[7]
  • Yɛde mmɛ twa asɛm a ɛnka ɛbɛyɛ tenten so tiawa.
  • Yɛde mmɛ tu fo.
  • Ɛbɛ da Akanfoɔ nyansa, wɔn nimdeɛ, wɔn gyidie ne wɔn abrabɔ mu nsɛm nyinaa adi.

Beaeɛ A Menyaa Mmoa Firiiɛ

[sesa]
  1. Nana Kwabena (2020-09-15), The 50 Most Important Akan Proverbs (in English), retrieved 2025-07-14
  2. Akan | Twi | Proverbs |Mmɛbusɛm|Mmebusem, retrieved 2025-07-14
  3. yenkassa (2017-06-07), Akan Proverbs And Their Meaning, retrieved 2025-07-14
  4. Sack Of Wisdom (2023-03-14), Teacher Opoku || ƐBƐ TURODOO., retrieved 2025-07-14
  5. Akan (Twi) Proverbs (in American English), 2019-11-13, retrieved 2025-07-14
  6. The Tenacity of Akan Proverbs and their Contribution to the Development of the Ghanaian Language (in American English), retrieved 2025-07-14
  7. Akan Proverbs—A Mirror on Social Norms — Watchtower ONLINE LIBRARY, retrieved 2025-07-14